Παρεκκλήσι του Άξιον Εστίν και της Αγίας Παρασκευής

Στην οδό Μάρκου Μπότσαρη 78-80 το παρεκκλήσι του «Άξιον Εστίν» και της αγίας Παρασκευής ενώνει δύο αφιερώσεις που δεν ανήκουν στην ίδια εποχή της ιστορίας της εκκλησίας. Το «Άξιον Εστίν» είναι ο ύμνος της Θεοτόκου που η αγιορειτική παράδοση συνδέει με αρχαγγελική εμφάνιση στη σκήτη του Πρωτάτου, και η ομώνυμη εικόνα τιμάται στις 11 Ιουνίου. Η αγία Παρασκευή, οσιομάρτυς, τιμάται στις 26 Ιουλίου. Το κτίσμα της Μπότσαρη δεν έχει δημοσιευμένη χρονολογία, και δεν το συνδέουμε με το Πρωτάτο πέρα από την αφιέρωση.

Γιατί δύο ονόματα

Τα μικρά παρεκκλήσια της πόλης συχνά στεγάζουν μια εικόνα που η ενορία ή μια οικογένεια τιμούσε ιδιαίτερα, και παίρνουν το όνομά της δίπλα στο όνομα του αγίου του ναΐσκου. Δεν διαθέτουμε έγγραφο που να λέει ποιος έφερε εδώ αντίγραφο του Άξιον Εστίν ούτε αν η εικόνα είναι παλαιά ή νεότερη. Περιγράφουμε την αφιέρωση, όχι μια ιστορία μεταφοράς που δεν έχουμε. Η αγία Παρασκευή της Μακαριώτισσας και η αγία Παρασκευή της Δεξιάς είναι άλλοι, μεγαλύτεροι ναοί, με διαφορετικό βαθμό τεκμηρίωσης.

Η συνοικία

Η Μπότσαρη δεν είναι το σοκάκι της Κυριώτισσας ούτε η Θωμαΐδου της Περιβλέπτου. Είναι δρόμος νεότερης πόλης, και το παρεκκλήσι εξυπηρετεί όσους μένουν εκεί, όχι τη διαδρομή της Εφορείας. Αυτό δεν το κάνει ασήμαντο. Το κάνει διαφορετικό: τόπος σύντομης προσευχής, χωρίς τοιχογραφικό πρόγραμμα να ανακοινωθεί και χωρίς πινακίδα μνημείου. Όποιος έρχεται από συνήθεια των βυζαντινών ναών ας αλλάξει προσδοκία πριν χτυπήσει την πόρτα.

Επίσκεψη

Χωρίς εισιτήριο, κατόπιν του αν η πόρτα είναι ανοιχτή, με σεμνή ενδυμασία. Στις 11 Ιουνίου και στις 26 Ιουλίου υπάρχει λόγος πανηγύρεως· τις άλλες ημέρες μην περιμένετε νεωκόρο σε αναμονή. Δεν φωτογραφίζουμε ανθρώπους που προσεύχονται. Αν θέλετε την Παρασκευή ως μνημείο, κλείστε ώρα για τη Μακαριώτισσα. Εδώ ανάψτε κερί και φύγετε ήσυχα.

Οι δύο εορτές, 11 Ιουνίου και 26 Ιουλίου, απέχουν αρκετά ώστε να μη θεωρείτε ότι «κάποια γιορτή του παρεκκλησίου» καλύπτει και τις δύο. Διαλέξτε μία. Τον υπόλοιπο χρόνο η Μπότσαρη είναι δρόμος κατοικίας, και το παρεκκλήσι δεν έχει πινακίδα ερμηνείας. Σεμνό ρούχο και χαμηλή φωνή αρκούν.