Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα στο Ροδοχώρι

Στο Ροδοχώρι, στους πρόποδες του Βερμίου κοντά στη Νάουσα, η Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα δεν συνεχίζει ένα τοπικό μοναστήρι του 16ου αιώνα. Είναι ανιστόρηση της μεγάλης ποντιακής μονής που στεκόταν στο όρος Πυργί, κοντά στην Τραπεζούντα. Η παράδοση της ποντιακής μονής τοποθετεί την ίδρυσή της στο 752. Εγκαταλείφθηκε τον Ιανουάριο του 1923, μαζί με τον υπόλοιπο Πόντο. Ό,τι χτίστηκε στο Ροδοχώρι είναι ελλαδική συνέχεια, όχι μεσαιωνικό κέλυφος.

Από το σωματείο στα εγκαίνια του 1978

Το 1968 το σωματείο «Άγιος Γεώργιος Περιστερεώτας» άρχισε την ανοικοδόμηση σε έκταση περίπου διακοσίων στρεμμάτων που παραχώρησαν κάτοικοι του Ροδοχωρίου. Τα επίσημα εγκαίνια έγιναν στις 16 Ιουνίου 1978. Η επιλογή του Βερμίου δεν είναι τυχαία: λίγα χιλιόμετρα μακρύτερα, στην Καστανιά, είχε ήδη ριζώσει το προσκύνημα της Παναγίας Σουμελά. Οι δύο τόποι έγιναν το ζεύγος των ποντιακών ιερών της Ημαθίας, χωρίς να ταυτίζονται διοικητικά. Η Σουμελά είναι πανελλήνιο προσκύνημα· ο Περιστερεώτας είναι μονή με τη μνήμη μιας συγκεκριμένης αδελφότητας του Πόντου.

Τι φυλάσσεται

Στο Ροδοχώρι μεταφέρθηκαν κειμήλια της ποντιακής μονής: εικόνα του Αγίου Γεωργίου, μαρμάρινα στοιχεία του παλαιού βήματος και οστά ιερομονάχων. Αυτά, και όχι η αρχιτεκτονική του 1978, είναι ο λόγος της επίσκεψης. Ο ναός και οι ξενώνες εξυπηρετούν τις συνάξεις, κυρίως τη γιορτή του Αγίου Γεωργίου την 23η Απριλίου — ή τη Δευτέρα του Πάσχα, όταν η γιορτή πέφτει μέσα στη Μεγάλη Εβδομάδα — και τις ποντιακές συνάξεις του καλοκαιριού. Μην περιμένετε τοιχογραφίες παλαιολόγειας εποχής· θα απογοητευτείτε για λάθος λόγο.

Πρακτικά

Ο δρόμος από τη Νάουσα προς το Ροδοχώρι είναι σαφής, αλλά τον χειμώνα ρωτήστε για χιόνι στο Βέρμιο. Σεμνή ενδυμασία, ησυχία μπροστά στα οστά και στην εικόνα, και υπομονή αν πέσετε σε σύναξη συλλόγων. Αν συνεχίσετε προς την Καστανιά, κρατήστε τις δύο στάσεις χωριστά στο πρόγραμμα: η μία ζητά χρόνο για την εικόνα της Σουμελά, η άλλη για ένα μικρότερο ναό όπου η προσευχή είναι πιο οικογενειακή. Και οι δύο ανήκουν στην προσφυγική γεωγραφία της Μακεδονίας, όχι στον κατάλογο των σαράντα οκτώ βυζαντινών εκκλησιών της Βέροιας.