Παρεκκλήσι Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας

Στη λεωφόρο Ανοίξεως 57 το παρεκκλήσι της αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας τιμά τη μεγαλομάρτυρα που η εκκλησία επικαλείται κατά των δηλητηρίων και των φαρμάκων που έγιναν βλαβερά, εξού και η προσωνυμία. Η μνήμη της είναι στις 22 Δεκεμβρίου. Δεν δημοσιεύεται έτος ανέγερσης, και ο ναΐσκος δεν εμφανίζεται στον κατάλογο των βυζαντινών και μεταβυζαντινών ναών της πόλης με κάτοψη και τοιχογραφίες. Είναι παρεκκλήσι γειτονιάς, σε δρόμο νεότερης Βέροιας, όχι στον ιστό της Κυριώτισσας ή της Μακαριώτισσας.

Τι δεν θα βρείτε

Δεν θα βρείτε υπογεγραμμένη ζωγραφική του 14ου αιώνα ούτε κτητορική επιγραφή. Δεν θα βρείτε σχέση, τεκμηριωμένη, με τη μονή της Φαρμακολύτριας σε άλλο τόπο της Ελλάδας. Η αφιέρωση από μόνη της εξηγεί την ευλάβεια: άνθρωποι που ζητούν βοήθεια σε ασθένεια ανάβουν κερί εδώ, όπως ανάβουν στον άγιο Φανούριο όταν κάτι έχει χαθεί. Οι δύο ευλάβειες δεν ταυτίζονται, και τα δύο παρεκκλήσια — Ανοίξεως και Αδελφών Κουσίου — δεν είναι το ίδιο κτίσμα.

Δεκέμβριος

Η 22α Δεκεμβρίου πέφτει μέσα στην προεόρτια περίοδο των Χριστουγέννων, όταν οι μεγάλοι ναοί της πόλης έχουν ήδη το δικό τους πρόγραμμα. Το παρεκκλήσι κρατά τη δική του μικρή σύναξη. Αν θέλετε να το δείτε σε χρήση, αυτή είναι η ημέρα. Τις υπόλοιπες η πόρτα εξαρτάται από τη γειτονιά. Μην οργανώνετε πρωινή επίσκεψη «μνημείων» με την Αναστασία ως πρώτη στάση· θα σας μείνει χρόνος που ανήκει στην Παλαιά Μητρόπολη.

Επίσκεψη

Χωρίς εισιτήριο, με σεμνή ενδυμασία, χωρίς να αντιμετωπίζετε τον χώρο ως ιατρείο ή ως αξιοθέατο. Η προσευχή για τους ασθενείς γίνεται χαμηλόφωνα. Αν ο ναΐσκος είναι κλειστός, μην επιμείνετε σε παράθυρα. Η λεωφόρος Ανοίξεως βρίσκεται έξω από τον πεζό πυρήνα των βυζαντινών εκκλησιών, και αυτό ταιριάζει με τον χαρακτήρα του παρεκκλησίου: συμπλήρωμα της πόλης, όχι υποκατάστατο του καταλόγου της Εφορείας.

Η λεωφόρος Ανοίξεως δεν είναι στάση διερχόμενου πούλμαν. Αν έρχεστε με αυτοκίνητο, μη μπλοκάρετε είσοδο πολυκατοικίας. Στις 22 Δεκεμβρίου ο ναΐσκος μπορεί να λειτουργεί νωρίς, μέσα στο πρόγραμμα των Χριστουγέννων, και να κλείνει αμέσως μετά. Ένα τηλεφώνημα στην ενορία την προηγουμένη γλιτώνει άσκοπη διαδρομή.